Sarmaşık çiçeği yatak odasına konur mu ?

Ceren

New member
Sarmaşık Çiçeği Yatak Odasına Konur mu? Faydaları, Zararları ve Gerçek Deneyimler Yatak odasına birkaç bitki yerleştirmek, odanın havasını değiştirmek ve daha huzurlu bir ortam oluşturmak isteyenlerin sıkça düşündüğü konulardan biri. Özellikle duvarlardan sarkan yeşil yapraklarıyla dikkat çeken sarmaşık, hem dekoratif görünümü hem de havayı temizlediğine ilişkin yaygın inanışlar nedeniyle ilgi görüyor. Peki, gerçekten yatak odasında sarmaşık yetiştirmek doğru mu? Gece oksijeni tüketir mi, uyku kalitesini etkiler mi, alerjiye neden olabilir mi? Bu konuyu yalnızca bitkinin güzel görünmesi açısından değerlendirmek yeterli değil. Bitki bilimi, iç mekân hava kalitesi, uyku alışkanlıkları ve evde yaşayan kişilerin sağlık ihtiyaçları birlikte ele alınmalı. Çünkü bir bitkinin laboratuvar ortamında belirli maddeleri uzaklaştırabilmesi, ev ortamında aynı ölçüde etkili olduğu anlamına gelmiyor. Öncelikle önemli bir ayrıntıyı netleştirelim: Halk arasında sarmaşık denildiğinde genellikle İngiliz sarmaşığı (Hedera helix) kastedilir. Ancak salon sarmaşığı olarak bilinen pothos (Epipremnum aureum), mum çiçeği ve farklı tırmanıcı bitkiler de aynı adla anılabilir. Bu bitkilerin bakım ihtiyaçları ve evcil hayvanlar açısından taşıdığı riskler birbirinden farklıdır. 1. Sarmaşık Yatak Odasında Bulundurulabilir mi? Kısa cevap: Evet, doğru bitki seçildiğinde, uygun koşullar sağlandığında ve gerekli önlemler alındığında sarmaşık yatak odasında yetiştirilebilir. Sağlıklı bir yetişkinin yatak odasında bir saksı sarmaşık bulundurmasının tek başına tehlikeli olduğuna ilişkin güçlü bir bilimsel kanıt bulunmuyor. Ancak bu, sarmaşığın her ev ve her kişi için tamamen risksiz olduğu anlamına gelmez. Bitkinin türü, yapraklarıyla temas, toprakta oluşabilecek küf, sulama alışkanlıkları ve evde kedi ya da köpek bulunması gibi etkenler önemlidir. Örneğin, küçük bir yatak odasında pencerenin yanına yerleştirilen ve düzenli bakımı yapılan tek bir sarmaşıkla, nemli bir odada çok sayıda bitkinin sıkışık biçimde tutulması aynı koşullar değildir. İkinci durumda hava dolaşımının azalması, toprağın uzun süre ıslak kalması ve küf oluşumu gibi sorunlarla karşılaşılabilir. Burada asıl mesele bitkinin yatak odasında bulunması değil, bulunduğu ortamın koşullarıdır. Dekorasyon açısından bakıldığında sarmaşık, özellikle sade tasarımlı odalarda doğal bir görünüm oluşturabilir. Komodin üzerinde küçük bir saksı kullanmak, bitkiyi pencere önüne yerleştirmek veya uygun bir askıda duvardan sarkıtmak odaya canlılık kazandırabilir. Bununla birlikte yaprakların yatağa, yastığa ya da sürekli temas edilen yüzeylere değmemesi daha kullanışlı bir yerleşim sağlar. 2. Sarmaşık Gece Oksijeni Tüketir mi? Yatak odası bitkileri hakkındaki en yaygın sorulardan biri, bitkilerin gece oksijen tüketip tüketmediğidir. Bu sorunun bilimsel yanıtı, bitkilerin fotosentez ve solunum süreçlerini birbirinden ayırarak anlaşılabilir. Bitkiler gündüz ışık aldıklarında fotosentez yapar. Bu süreçte karbondioksit kullanır ve oksijen açığa çıkarırlar. Bunun yanında bitkiler, insanlar gibi hücresel solunum da gerçekleştirir. Solunum sırasında oksijen kullanılır ve karbondioksit açığa çıkar. Işık olmadığında fotosentez büyük ölçüde dururken solunum devam eder. Dolayısıyla sarmaşık da gece bir miktar oksijen tüketir. Fakat bu biyolojik gerçek, bir saksı bitkinin yatak odasındaki oksijeni tehlikeli düzeyde azaltacağı anlamına gelmez. Odanın oksijen düzeyini esas olarak havalandırma, oda hacmi, içeride bulunan kişi sayısı ve dış ortamla hava alışverişi etkiler. Tek bir ev bitkisinin solunumuyla oluşan etki, normal bir yatak odasında genellikle çok küçüktür. Bu nedenle sırf gece oksijen tükettiği düşüncesiyle sarmaşığı yatak odasından çıkarmak için güçlü bir bilimsel gerekçe yoktur. Ancak kapalı bir odada temiz hava ihtiyacını karşılamak için bitkilere güvenmek de doğru değildir. Düzenli havalandırma, uygun sıcaklık ve nem koşulları uyku ortamının temel unsurlarıdır. Peki, bu inanış neden bu kadar yaygın? Çünkü bitkilerin fotosentez sırasında oksijen üretmesi çoğu zaman tek başına anlatılır. Gece gerçekleşen solunum ise genellikle göz ardı edilir. Bir başka deyişle, doğru bir bilgi eksik aktarıldığında gereksiz bir korkuya dönüşebilir. 3. Sarmaşık Havayı Gerçekten Temizler mi? Sarmaşığın yatak odasında bulundurulmasını savunanların en sık dile getirdiği gerekçelerden biri, havadaki zararlı maddeleri temizlediği düşüncesidir. Bu iddianın bilimsel bir temeli vardır, ancak ev koşullarına ilişkin beklentileri gerçekçi tutmak gerekir. 1989 yılında NASA araştırmacıları B. C. Wolverton, R. C. McDonald ve E. A. Watkins tarafından yayımlanan Interior Landscape Plants for Indoor Air Pollution Abatement başlıklı raporda, bazı iç mekân bitkilerinin kapalı deney ortamlarında belirli uçucu organik bileşikleri uzaklaştırma potansiyeli incelendi. İngiliz sarmaşığı da araştırmalarda ele alınan bitkiler arasındaydı. Uçucu organik bileşikler, bazı boyalar, temizlik ürünleri, yapıştırıcılar, mobilyalar ve yapı malzemelerinden kaynaklanabilen kimyasal maddelerdir. Formaldehit ve benzen bu grupta incelenen örnekler arasındadır. Buradaki önemli ayrıntı, deneylerin kontrollü ve görece küçük ortam koşullarında gerçekleştirilmiş olmasıdır. Gerçek bir evde ise hava sürekli hareket eder; kirleticiler farklı kaynaklardan yayılır, kapı ve pencereler açılır, havalandırma sistemleri çalışır ve odanın hacmi değişkenlik gösterir. Bu nedenle laboratuvarda bir kirleticiyi uzaklaştırabilen bitkinin, normal bir yatak odasında hava kalitesini anlamlı ölçüde iyileştireceğini varsayamayız. 2009 yılında yayımlanan ve Cummings ile Waring tarafından yürütülen bir çalışma, saksı bitkilerinin uçucu organik bileşikleri giderme kapasitesine ilişkin önceki araştırmaları değerlendirdi. Araştırmacılar, laboratuvar sonuçlarının gerçek binalara uyarlanmasının güç olduğunu ve olağan iç mekân hava değişimiyle karşılaştırıldığında saksı bitkilerinin etkisinin genellikle sınırlı kaldığını ortaya koydu. Daha sonra, 2019 yılında Journal of Exposure Science & Environmental Epidemiology dergisinde yayımlanan Cummings ve Waring'in meta-analizi de benzer bir sonuca ulaştı. Çalışmada bitkilerin laboratuvar ortamında kirletici giderme potansiyeli bulunduğu, ancak gerçek binalarda anlamlı bir etki elde etmek için çok sayıda bitki gerekebileceği vurgulandı. Araştırmacıların hesaplamalarında, laboratuvar sonuçlarına dayalı olarak iç mekân havasının sıradan havalandırmayla karşılaştırılabilir bir hızda temizlenmesi için metrekare başına değil, oda alanına göre çok yüksek bitki yoğunluklarına ihtiyaç duyulabileceği gösterildi. Çalışmada değerlendirilen bitki başına temiz hava sağlama hızları üzerinden yapılan hesaplamalar, tipik bir binadaki hava değişimiyle rekabet edebilmek için metrekare başına yaklaşık 10-1.000 bitki gibi geniş bir aralığa ulaşabildi. Bu aralık; bitki, deney ve ortam koşullarına bağlı hesaplamaların değişebildiğini de gösterir. Bu verilerden çıkarılabilecek pratik sonuç şudur: Sarmaşığı yatak odasında dekoratif ve doğal bir unsur olarak değerlendirmek mantıklıdır; ancak onu hava temizleyicinin veya iyi havalandırmanın yerine koymak doğru değildir. Kaynaklar: - Wolverton, B. C., McDonald, R. C. ve Watkins, E. A. (1989). Interior Landscape Plants for Indoor Air Pollution Abatement. NASA. - Cummings, B. E. ve Waring, M. S. (2019). Potted plants do not improve indoor air quality: a review and analysis of reported VOC removal efficiencies. Journal of Exposure Science & Environmental Epidemiology. 4. Sarmaşık Uyku Kalitesini Artırır mı? Bitkilerin uyku üzerindeki etkisini yalnızca oksijen üzerinden değerlendirmek eksik kalır. Yatak odası aynı zamanda kişinin dinlendiği, günün stresinden uzaklaştığı ve kendini güvende hissetmek istediği bir alandır. Doğal unsurların iç mekân tasarımında kullanılması, bazı kişilerde rahatlık ve olumlu duygularla ilişkilendirilebilir.
 
Üst
Çekilen Veri: Callback \YourAddon\Helper::fetchData is invalid (error_invalid_class).